„ДОБРО СМЕ ПОЗИЦИОНИРАНИ, ЧЕКАМЕ ПОГОЛЕМА ЈАСНОСТ“: Пауел вели дека не е загрижен за економијата на САД
Америка се чувствува непријатно поради брзите промени во трговската политика на администрацијата на Трамп, но претседателот на Федералните резерви Џером Пауел во петокот рече дека не е загрижен.
„И покрај зголемените нивоа на неизвесност, американската економија и понатаму е на добро место“, рече Пауел на настанот организиран од Универзитетот во Чикаго.
„Не треба да брзаме и сме добро позиционирани да чекаме поголема јасност“, дополни тој.
Неодамнешното истражување на ФЕД за фирмите ширум земјата, покажа дека неизвесноста на администрацијата на Трамп за трговската политика посеа несигурност кај носителите на одлуки во Америка, при што некои бизниси забележаа дека тоа „влијае на нивната способност да работат со доверба и да преземаат ризици“. Исто така, влијаеше на главните берзански индекси: S&P 500 ги загуби сите свои постизборни добивки оваа недела и Nasdaq падна на територијата на корекција.
Потрошувачите не ја прифаќаат премногу добро неизвесноста. Индексот на потрошувачката доверба на Конференцискиот одбор падна во февруари поради стравувањата од царините на Трамп, бидејќи се зголемија очекувањата за повисока инфлација.
Слабеното економско расположение на Америка доаѓа во време кога американската економија покажа рани знаци на забавување, но и на тврдоглаво зголемена инфлација – токсична комбинација понекогаш позната како стагфлација. Претставниците на ФЕД сега чекаат да видат дали таа двојна закана се оствари, а некои веќе почнаа да објаснуваат како централната банка треба да одговори ако го направи тоа.
Креаторите на политиката на ФЕД управуваат со несигурноста обидувајќи се да ги предвидат различните начини на кои економијата би можела да се развива во наредните месеци, врз основа на економски модели кои користат широк спектар на податоци.
Сепак, брзите промени во политиката на администрацијата на Трамп ги ставаат службениците во американската централна банка во непријатна положба на чекање и гледање.
„Прашањето е, како сето ова се средува?’ – кажа претседателот на ФЕД на Атланта, Рафаел Бостиќ, кој од настан во Алабама порача дека „би бил изненаден ако добиеме голама јасност пред крајот на пролетта“.
Пауел го повтори тоа чувство во неговиот петочен говор, велејќи дека „продолжуваме внимателно да ги следиме различните индикатори за трошењето на домаќинствата и деловните субјекти“.
Лидерот на ФЕД рече дека како официјалните лица ќе одговорат на политиките на Трамп зависи од „нето ефектот на овие промени во политиката што ќе бидат важни за економијата и за патот на монетарната политика“.
„Не е само она што се случува со царините, туку она што се случува со растот и сите други работи како резултат на овие широки промени во економската политика, а не само тарифите“, рече Пауел.
Претседателот на Сент Луис ФЕД, Алберто Мусалем оваа недела рече дека очекува економијата да продолжи да напредува, но истакна дека е важно ФЕД да се подготви за најлошото.
„Иако верувам дека економијата ќе продолжи да се шири со солидно темпо, со здрав пазар на труд и инфлација конвергирана до 2 отсто, како што економистите мора да признаеме дека има и други веродостојни сценарија“, рече Мусалем. „Мора да се разгледа и понеповолно, но веродостојно сценарио. Во ова сценарио, инфлацијата застанува над 2% или расте, додека во исто време слабее пазарот на трудот“.
Тој рече дека ФЕД може да започне да ги зголемува стапките „доколку се одржи инфлацијата над целната или ако се зголемат долгорочните очекувања за инфлација“.
Различни истражувања на потрошувачите покажаа дека очекувањата на потрошувачите за инфлација во наредните години се повисоки, иако Мусалем и други официјални лица рекоа дека сè уште остануваат под контрола – засега.
Дали намалувањата на стапките оваа година сè уште се на маса?
Банката на федерални резерви сè уште не завршила со справувањето со инфлацијата, но може да има и некои рани знаци за забавување на економијата во исто време.
Имаше мал напредок во последните месеци од 2024 година, што беше голема причина зошто властите престанаа да ги намалуваат стапките во јануари, откако испорачаа три еднократно намалување на стапките минатата година. Отпорноста на пазарот на труд, исто така, значеше дека ФЕД може удобно да престане да ги намалува стапките.
Работодавците продолжија да вработуваат со солидно темпо во февруари, и додека невработеноста се зголеми, таа остана релативно ниска минатиот месец. Но, има докази за слабост во другите џебови на економијата.
Потрошувачката на потрошувачите, двигателот на американската економија, неочекувано падна во јануари во однос на претходниот месец, според податоците на Министерството за трговија, што е првиот месечен пад во речиси две години. Продажбата на домови и изградбата на станови опадна во почетокот на годината.
„Ако економските услови се влошат токму кога тарифите ја зголемуваат инфлацијата, тогаш ФЕД треба да донесе пеколно тешка одлука. За нив, нема поголем кошмар од стагфлацијата“, рече Бернард Баумол, главен глобален економист во The Economic Outlook Group, во аналитичарската белешка оваа недела.
„Дали ФЕД треба да ги намали каматните стапки за да ја задржи економијата од рецесија и затоа да ја намали борбата против инфлацијата? Или, дали монетарната политика треба да остане рестриктивна за да ги спречи потрошувачките цени да се забрзаат дури и ако тоа е веројатно да предизвика поголема економска слабост?
