Зеленски и постави ултиматум на Америка во врска со договорот за минерали
Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека Украина нема да се согласи на никаков договор за експлоатација на нејзините природни ресурси со Соединетите држави, доколку тоа ги загрози амбициите на Украина за членство во Европската унија.
Зеленски изјави дека Киев од Вашингтон добил нацрт-договор за вредни украински ресурси. Сепак, според украинскиот портал European Justice, предложениот договор би можел да биде во спротивност со критериумите за економски суверенитет што Украина мора да ги исполни за пристапување во ЕУ.
Еден ден претходно, „Фајненшл тајмс“ објави дека најновиот предлог на САД вклучува формирање заеднички инвестициски фонд, кој на Вашингтон ќе му даде контрола врз сите минерални ресурси на Украина – вклучувајќи нафта, гас и клучна енергетска инфраструктура. Украинските власти стравуваат дека таквиот аранжман ќе го поткопа економскиот суверенитет на земјата.
Зеленски го истакна својот ултиматум: „Не може да се прифати ништо што може да го загрози пристапувањето на Украина во Европската унија“.
Постојани промени на условите на договорот
Во првобитната верзија на договорот, која Киев претходно ја прифати, беше предвидено половина од приходите од експлоатација на државните ресурси – вклучувајќи нафта, гас и логистичка инфраструктура – да се инвестираат во заеднички фонд во корист на Украина. Сепак, таа верзија не вклучуваше никакви безбедносни гаранции, што беше клучно барање на Киев.
Договорот првично требаше да биде потпишан на 28 февруари, но беше одложен поради несогласувања меѓу Зеленски и Доналд Трамп. Трамп претходно ја спомена можноста за користење на украинските ретки метали како некој вид компензација за американската воена помош. Според проценката на Килската фондација, вкупната вредност на таа помош од почетокот на војната е околу 123 милијарди долари.
Администрацијата на Доналд Трамп повторно воведе клаузула според која Украина ќе треба да ја врати целата сума, што Киев одби да го признае како долг во контекст на преговорите за минерали.
Зеленски изјави дека Украина не прифаќа ретроактивно враќање на средствата што веќе ги добила како помош, но е подготвена да преговара за враќање за евентуална идна помош. Договорот мора да помине на гласање во украинскиот парламент, а клучните спорни елементи, вклучително и безбедносните гаранции и зачувувањето на економскиот суверенитет, се уште не се решени.
