
Утре го празнуваме Богојавление – запомнете што сонувате, одете по света вода, замислете желба!
Македонската православна црква и нејзините верници го слават Богојавление на 19 јануари според Новиот календар (т.е. 6 јануари според стариот) и со овој празник завршуваат некрстени денови кога во црквите не се вршат крштевки.
Овој верски празник е исклучително важен бидејќи се слави како дел од потсетувањето дека мисијата на Исус Христос не започна со раѓањето, туку со неговото крштевање на 30-годишна возраст, кога за првпат заедно се јавија Отецот, Синот и Светиот Дух (оттука и името Богојавление). Затоа и не треба да чуди што многубројните обичаи и верувања се поврзани со овој голем празник.
Водич за Богојавление
Во православните храмови низ земјава на овој ден се осветува Богојавленската вода. Се вели дека има лековити својства, а обичај е верниците да земат дел од оваа вода и да ја однесат дома. За да бидат здрави во текот на целата година, треба да се мијат со неа. Исто така, на трудниците да им се дава Богојавленска вода, особено на оние кои го поминале терминот или не можат лесно да се породат, за наеднаш да се отворат (како рај) и да родат здрави деца.
Замислување желби на полноќ
Старото народно верување вели дека ноќта на Богојавление точно на полноќ се отвора небото, а на среќниците кои во тој момент ќе го забележат и ќе замислат желба, самиот Бог им исполнува. Исто така, треба да се сетите на сонот што сте го сонувале ноќта помеѓу 18 и 19 јануари, бидејќи тие претставуваат порака од Бога и своевидно предвидување на настаните што следат.
Невенчани девојки
Доколку невенчаните девојки сакаат да се омажат, можат да откријат кој ќе им биде младоженецот во текот на оваа ноќ. Имено, ноќта спроти Богојавление треба да стават огледало под перницата и да го сонуваат човекот кој им е предодреден.
Исто така, во некои делови од земјата постои верување дека е врзано за четири топки. Имено, невенчаните девојки треба да замесат тесто од брашно и вода, за да можат од него да направат четири топки и да ги стават имињата на сочувството на три. Во четвртиот ставаат само празна хартија и се ставаат во врела вода, а првата топка што ќе излезе на површина го содржи името на судениот сочувство. Ако во топката се најде празно парче хартија, девојката сè уште не го запознала својот потенцијален сопруг.
Вода од недопрените избори утрото на Водици
Во некои делови е зачуван обичајот на Богојавление утрото девојките да одат на недопрен извор на вода, каде што фрлаат неколку зрна пченица или други житарки, а потоа велат: „Како што оди водата, така оди и се собира во нашите полиња“. После тоа, тие фаќаат вода и ја носат во домаќинството. На некои места е зачуван обичајот семејството да пие малку од таа вода и тоа со секира, бидејќи се верува дека така ќе избегнат кавги во семејството.
Пливање во река за здравје и трка за Богојавленскиот крст
На Богојавление пред зори се капеле во реката за подобро здравје, но овој ритуал можеле да го вршат само здрави луѓе. Од тој обичај потекнува и трката за Богојавленскиот крст. Имено, светиот крст се фрла во реката, а младите мажи, а често и девојките се натпреваруваат кои први ќе стигнат до него. Оној што прв ќе доплива до неа ќе биде придружен со среќа цела година.
Временска прогноза
Постарите жени во некои делови од Богојавление предвидуваат каква ќе биде годината. Имено, доколку на тој ден има мраз и снег, се верува дека годината ќе биде плодна и обратно – ведрото време значи сушна година.
