ШТО СЕ СЛУЧУВА СО СВЕТСКИОТ ПАЗАР НА ХРАНА – Русија и Индија направија русвај со цените на овие намирници

Светските цени на храната почнаа повторно да растат во јули по двомесечен пад, соопшти Организацијата на ОН за храна и земјоделство (ФАО). Главниот поттик за ова зголемување на цените се одлуките на Русија и Индија. Русите одбија да продолжат да учествуваат во договорот за извоз на жито на светските пазари, а Индија поради безбедноста на снабдувањето во земјата го забрани извозот на ориз.

Неколку недели по овие одлуки, на пазарот се чувствуваат нарушувањата што тие ги предизвикаа. Оризот не поскапува од 2011 година, пченицата првпат по 9 месеци поскапе за 1,6 отсто, а на пример маслото за јадење поскапе за околу 15 отсто на светско ниво.

Ајде да го споредиме со податоците на WFP (Светска програма за храна), околу 345 милиони луѓе во 79 земји се изложени на ризик од акутен глад, а бидејќи на листата главно се вклучени земји кои зависат од увоз на руски и украински житарки или индиски ориз ( Блискиот Исток и Северна Африка), ризикот од ескалација на глобалниот глад се зголемува.

Храната ќе биде уште поскапа

Како што објаснува за „Блиц Бизнис“ Жарко Галетин, агроекономист, скокот на цената на оризот ги изненади сите на пазарот, особено во нашето поднебје, кое е концентрирано на житариците.

– Најголемиот производител Кина има значителни проценти. Потрошувачката во Кина не е зголемена и е едно од ретките житарки што не ја зголемило потрошувачката во последните 10-тина години, но овој пат оризот, како традиционална храна на источните земји, има малку зголемена побарувачка која понудата не може да ја задоволи овој пат бидејќи оризот ги нема очекуваните приноси, пред се во Кина, а кинескиот пазар го диктира целиот светски пазар. Така што цената на светските берзи што се случи секако ќе има одраз овде. Нашите главни добавувачи на ориз се Македонија, Бугарија и Грција, кои директно се потпираат на кинескиот ориз. Тие земји реагираат врз основа на светските настани, па ситуациите како оваа со оризот секако ќе имаат последици, пред се на цените кои ќе пораснат, вели Галетин.

Осврнувајќи се на светскиот пазар, тој посочува дека е крајно нарушен.

– Комплетната психологија на пазарот е нарушена, политиката пропадна и за време на кризата со корона и за време на украинскиот конфликт, така што немаме рамномерно снабдување со храна. Последните податоци покажуваат дека од 3 милијарди тони произведена храна, еден се фрла. Во тоа предничат најразвиените земји, пред се САД, кои годишно фрлаат нешто повеќе од 220 милиони тони храна, исто колку што произведуваат африканските земји кои се изложени на ризик од глад, вели Галетин.

Од друга страна, тој вели и дека проблемите во логистиката целосно ескалирале поради кризата со корона и украинската војна.

– Некои транспортни правци за снабдување, особено во некои земји, не се толку сигурни, не се безбедни, а се виде дека штом нешто се помести, како што се блокадите на пристаништата со жито, тие земји немаат алтернатива. Сето тоа се очигледни показатели кои негативно ќе влијаат на глобалната глад, заклучува тој.

Блиц.бизнис