Лавирит на надлежности: Кој ја контролира дрогата во Македонија?
Борбата против злоупотребата на дроги, како и контролата на легалниот промет со психотропни супстанции, не е задача само на една институција. Според Законот за контрола на опојни дроги и психотропни супстанции, системот е поставен како сложена мрежа во која секоја алка – од полицијата и царината, па сè до земјоделските инспектори и здравствените работници – има своја строго утврдена улога.
Ви претставуваме детален преглед на тоа кој за што е надлежен според овој Закон.
На врвот на пирамидата, како главно координативно тело, стои Меѓуресорската државна комисија. Ова тело, формирано од Владата, е составено од претставници на речиси сите министерства (правда, внатрешни работи, здравство, образование, труд, земјоделство и други).
Нејзината улога е стратешка – таа не брка дилери по улиците, туку креира политики. Комисијата ја развива националната стратегија, го координира системот за собирање податоци и се грижи за спроведување на меѓународните конвенции. Административната поддршка за ова тело ја дава Бирото за лекови.
Кога станува збор за лековите, дозволите и регистрите, главниот збор го има Министерството за здравство, односно Бирото за лекови.
Нивната надлежност е огромна и опфаќа:
Репресивниот дел од системот е во рацете на Министерството за внатрешни работи (МВР) и Царинската управа.
Македонија има традиција на одгледување афион, но тоа е процес кој се одвива под строг надзор на Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство.
Законот е јасен: одгледувањето на афион е дозволено само за прехранбени цели или за фармацевтската индустрија, и тоа само со претходно склучен договор и одобрение.
Министерството за земјоделство врши контрола на:
Доколку некој одгледува „диво“ или не ги уништи самоникнатите растенија, Министерството за земјоделство заедно со МВР има обврска да ги уништи на сметка на сопственикот на земјиштето.
Законот препознава дека репресијата не е доволна.
Интересен аспект е што се случува со дрогата откако ќе биде запленета. Ако може легално да се употреби (на пример, за лекови), таа се предава на овластени фабрики, а приходите одат во Буџетот за борба против дрогата. Ако не – се уништува. Самото уништување се врши пред посебна Комисија составена од претставници на пет различни институции, за да се гарантира дека сè е според прописите.
Овој Закон покажува дека контролата на дрогите е комплексна машинерија каде секој државен орган претставува важен запченик во механизмот за заштита на здравјето и безбедноста на граѓаните.
