
КОЛКУ СЕ СИГУРНИ АМЕРИКАНСКИТЕ ЦАРИНИ ЗА ЕУ: Кој во Унијата би можел да биде најмногу погоден од мерките на Трамп?
Американскиот претседател Доналд Трамп воведе царини од 10 отсто за увоз на стоки од Кина, кои ќе стапат на сила на 10 февруари, додека најавено е дека воведувањето царини за Канада и Мексико ќе биде одложено за еден месец. Пред неколку дена тој најави дека наскоро ќе воведе царини за стоките што се увезуваат во САД од Европската унија, а не ја исклучи и таквата мерка против Велика Британија. Се поставува прашањето кои земји од ЕУ би биле најмногу погодени доколку се воведат најавените мерки, но и дали воопшто би се вовеле.
Бојан Станиќ од Стопанската комора на Србија, смета дека ЕУ континуирано ја губи конкурентноста и заостанува на технолошки план, што е дополнителен проблем со најавата за евентуално воведување американски царини.
Тој за Еуроњуз Србија објаснува дека дополнително ЕУ мора да купува скапи енергенси и дека треба да го земе предвид и фактот дека расте политичкиот ризик во Европа, што е поврзан со војната во Украина, но и фактот дека мора да ја намалат зависноста од трговијата со Кина, имајќи предвид дека кинеските стоки се далеку поконкурентни.
„Како дел од оваа политика на задржување на Кина што ја промовира Вашингтон, на некој начин и Европа ќе мора да го почитува ова подоцна. Сето ова едноставно сега води до дополнителен проблем ако дури и извозот на Европската унија е оптоварен со царини во однос на нивниот извоз на американскиот пазар“, рече Станиќ.
Тој наведува дека се поставува прашањето каде потоа Европа ќе ги пласира овие производи надвор од својата територија, а од друга страна, како што ја губи својата позиција на меѓународниот пазар, станува сè потешко да се одолее на конкуренцијата што преовладува на внатрешниот пазар, но и на конкуренцијата што доаѓа надвор од европските земји.
Кој би можел да биде најмногу погоден?
Станиќ смета дека американските царини првенствено најмногу би ја погодиле Германија, имајќи предвид дека таа земја е моторот на економскиот раст на ЕУ и најзначајниот нето-извозник во ЕУ и еден од најголемите извозници во светот.
„Факт е дека Германија има негативна стапка на раст веќе две години и тој многу благ раст сега се проценува за 2025 година, 0,3 отсто, но оценката е дека со одреден шок што би можел да следи, како што се овие царини, негативен раст во Германија може повторно да се случи оваа година“, рече Станиќ.
Тој додава дека ваквата негативна динамика, која би се случила трета година по ред, би влијаела на долгорочно намалување на потенцијалот на германската економија.
Станиќ, сепак, наведува дека САД и ЕУ се сојузници и дека идејата не е да го оневозможите вашиот сојузник со мерки како тарифи, туку прашање на еден вид дисциплинирање на сојузниците во услови на нешто големо што се случува на геополитичката арена.
„Во таа смисла, веруваме дека, како што беше случајот со Мексико и Канада кога овие царини беа одложени, нешто слично може да се случи и во Европа, доколку, се разбира, Вашингтон и Брисел постигнат меѓусебно разбирање“, рече Станиќ.
Според него, јасно е дека Европа реагирала силно, особено Германија, во смисла дека се подготвени да одговорат на овие потенцијални царини.
„Но, поучени од искуството со Канада, и Канада зборуваше за тоа, но се чини дека на Канаѓаните им олесна кога Вашингтон одлучи да ги одложи тарифите за најмалку 30 дена, а тоа е многу важно со оглед на тоа дека тие би можеле да бидат трајни“, смета Станиќ.
„Америка е поконкурентна и постабилна економија од Европа“
Трамп претходно изјави дека тарифите се воведуваат поради големиот трговски дефицит на САД со Европската унија и дека сака Европа да увезува повеќе американски возила и земјоделски производи.

