
ГЕРМАНЦИТЕ ВО ПАНИКА: Нема работници за овие работни места, еве што планира државата
Иако компаниите како Хаусгемахт вработуваат постојани работници и нудат сигурни работни места, тие се соочуваат со хроничен недостиг на вработени. Главната причина? Многумина претпочитаат да работат на црно за да примаат готовински плаќања, избегнувајќи да плаќаат даноци и придонеси.
Директорот на Хаусгемахта, Силке Кам, во интервју за Тагесшау, истакнува дека побарувачката за нивните услуги постојано расте, но дека се потешко е да се најдат работници.
– Црниот пазар ни ги одзема. Некои луѓе се во многу тешка финансиска ситуација и секое евро им смета. Затоа веднаш сакаат кеш во раце за да можат веднаш да ги потрошат – објаснува Кам.
Незаконската работа длабоко вкоренета во Германија
Според истражувањето на германскиот економист Доминик Енсте од Институтот за германска економија, работата на црно во домаќинствата е долгогодишна практика и е исклучително распространета. Главните причини се:
Високи трошоци за легално вработување – приватните работодавци не сакаат да плаќаат боледување, пензиски придонеси и годишен одмор.
Комплексна бирократија – регистрирањето домашни работници бара административни процедури кои обесхрабруваат многумина.
Недостаток на контрола – Германските царини, одговорни за борба против нелегалната работа, немаат право да влегуваат во приватни домови, така што шансите за откривање прекршоци се минимални.
Мини работните места не ги донесоа очекуваните резултати
За да се намали работата на црно, Германија воведе мини работни места – работни места со помали примања и намален даночен товар. Сепак, оваа стратегија не ги даде посакуваните резултати.
Доминик Енсте објаснува дека домашните работници често немаат мотивација да аплицираат, бидејќи веќе се покриени со здравствено осигурување преку нивните семејства, додека пензиските придонеси не им носат значителни придобивки.
Друг проблем е малата веројатност за откривање. Во повеќето случаи, дивите работници се откриваат само кога ќе се случи несреќа или ако соседите ги пријават.
Дигитални платформи – новото лице на нелегалната работа
Се очекуваше дека со развојот на дигиталните платформи, како што е Helpling, ќе се случат позитивни промени. Сепак, истражувањето на Здружението Ханс-Боклер покажува дека многу работници на овие платформи не ги регистрираат своите бизниси и не плаќаат даноци.
– На нивните веб-страници јасно стои дека при ангажман се обезбедува само заштита од одговорност и кражба, додека другите социјални бенефиции не се покриени – се наведува во студијата.
Ова значи дека многу работници работат како независни изведувачи без никаква заштита, изложени на здравствени ризици, физички напор и можни повреди при работа.
Белгиски модел – решение за Германија?
Додека Германија сè уште бара решение, Белгија веќе најде успешен модел за борба против непријавената работа. Државата ги субвенционира легалните услуги во домот преку систем на ваучери, кој им овозможува на граѓаните да ангажираат регистрирани чистачи по пониска цена.
Како функционира белгискиот модел?
Практичен пример покажува дека системот работи добро. Елвина, чистачка која работи четири часа неделно за семејство во Белгија, е вработена во фирма и добива 14 евра на час, плус надоместок за превоз, здравствено осигурување и платен одмор. Клиентката за своите услуги плаќа само 10 евра на час, а остатокот го субвенционира државата.
Според менаџерот за социјално влијание, Оливие де Кок, овој систем ја намалил работата на црно за повеќе од 50 проценти.
– За домаќинствата веќе не е исплатливо да вработуваат нелегални работници бидејќи ваучерите се подостапни и овозможуваат легално вработување – објаснува Де Кок.
Студијата покажува дека преку овој модел се отворени 150.000 нови работни места, а повеќе од милион домаќинства користат легални услуги за чистење. Белгиската држава годишно инвестира 2,5 милијарди евра во оваа програма, но 88 отсто од овие средства се враќаат преку даноци, пензиски придонеси и намалување на трошоците за социјално осигурување.
Германската политика се уште без решение
Германија досега не најде единствено решение за овој проблем. Според сегашните анкети, ЦДУ се залага за зголемување на даночните олеснувања за домашните услуги, додека ФДП предлага построги казни за непријавена работа.
Од друга страна, Зелените сакаат да ги регулираат дигиталните платформи како Helpling, додека СПД ја разгледува можноста за директно субвенционирање на домашните услуги, што би било чекор кон белгискиот модел.
Сепак, ниту една од овие мерки се уште не е спроведена, додека непријавената работа во домаќинствата останува сериозен проблем во Германија, пренесува Б92.

