Фајненшл тајмс: Србија индиректно извезла муниција во Украина за 800 милиони евра
„Фајненшл тајмс“ објави проценки дека Србија индиректно, преку други земји, извезла во таа земја муниција во вредност од 800 милиони евра од почетокот на руската инвазија на Украина.
Србија дискретно ја зголемува продажбата на муниција на Запад, што на крајот ја зајакнува одбраната на Украина – иако Србија е една од двете европски земји кои не се приклучија на западните санкции против Русија, според Фајненшл тајмс.
Според проценките објавени од Фајненшл тајмс, српскиот извоз на муниција во Украина преку трети страни изнесува околу 800 милиони евра – сума за која претседателот Александар Вучиќ рече дека е главно точна – од почетокот на руската инвазија на Украина во 2022 година.
Вучиќ, пишуваат, ја претставил ситуацијата како деловна можност, инсистирајќи дека во војната нема да заземе една или друга страна.
„Ова е дел од нашето економско заживување и важно за нас. Да, ние ја извезуваме нашата муниција. Не можеме да извезуваме во Украина или во Русија… но имавме многу договори со Американци, Шпанци, Чеси и други. Што прават со тоа е на крајот нивна работа“, рече тој во интервјуто.
Тој додаде:
„Дури и да знам [каде завршува муницијата], тоа не е моја работа. Мојата работа е да се погрижам легално да работиме со нашата муниција, да ја продаваме… Морам да се грижам за моите луѓе, и тоа е тоа. Тоа е се што можам да кажам. Имаме пријатели во Киев и Москва. Тоа се нашите словенски браќа“.
На прашањето дали бројката од 800 милиони евра е во вистинската „рамка“, тој рече не во рок од една година, туку „можеби во текот на две-три години, нешто слично“.
Србија не е ниту членка на НАТО, ниту на ЕУ, потсетува порталот, а нејзиниот народ долго време има сентиментална приврзаност кон Русија, додека пак му замерува на Западот по НАТО бомбардирањето на нивната земја во 1999 година.
Белград, исто така, смета на Москва да го блокира меѓународното признавање на Косово, пишува Фајненшл тајмс.
Вучиќ се спротивстави на притисокот на Западот да воведе санкции кон Русија и дозволи летовите за Русија да продолжат, иако вели дека се залага неговата земја да стане членка на ЕУ. Тој, исто така, се обиде да балансира меѓу двете страни и да држи дистанца меѓу себе и рускиот претседател Владимир Путин, пишува порталот.
„Европа и САД со години работат на оддалечување на Вучиќ од Путин“, рече неименуван западен дипломат, додавајќи дека клучен играч е американскиот амбасадор Кристофер Хил, кој пристигна во Белград еден месец по целосната инвазија.
Сите очекуваа дека Хил ќе се бори со Вучиќ, но неговата единствена цел беше да го оддалечи Белград од Москва“. Се снајде. Вучиќ со години не го запознал, ниту му се јавувал на Путин. Се разбира, тука е и прашањето за испорака на оружје што завршува во Украина“, рече тој.
За Западот, барањето поддршка за Украина стана поважно од туркањето на српскиот националистички лидер кон демократски реформи, велат аналитичарите.
„Вучиќ турка под тепих дека има поддршка – но не директно – за Украина“, рече Иван Вејвода, соработник на Институтот за хуманитарни науки во Виена.
Тој додаде:
„Зборува нејасен начин. Јасно е дека тој не сака да го признае тоа – тој сака да ја израдува својата крајна десница – додека Србија всушност и даде огромна помош на Украина против Русија“.
Србија имаше успешна индустрија за оружје за време на Студената војна, кога беше дел од Југославија и е производител на муниција со калибар од советски стандард, која сè уште е широко користена од украинските вооружени сили.
Тоа, исто така, се приклучува на глобалниот тренд на напори за зголемување на продажбата на оружје во време кога Русија започна воена економија која го зголеми производството побрзо од западните сојузници на Украина.
Вучиќ рече дека Србија има златна можност бидејќи нејзиното оружје е поевтино отколку на Запад и додаде дека обемот на вкупниот извоз на српска муниција може да се зголеми.
„Русите направија одлична работа во обновата и оживувањето на производството на оружје. Тие го прават тоа брзо, но кога треба да заработите, тогаш не е лесно. Во Соединетите Држави и Германија, сега не можете да кажете дека ќе произведувате уште еден тенк без да заработите профит… И ние сме добри затоа што луѓето сега гледаат [дека сме поевтини]“, рече тој.
Според дипломати и аналитичари, учеството на Србија во протокот на муниција во Украина е доволно скриено што официјалните податоци не го одразуваат тоа. Институтот за светска економија во Кил, кој ја следи поддршката за Украина, не ги следеше директно српските активности и не наиде на систематски докази за придонесот на Србија, рече Кристоф Требес, кој ги насочува напорите.
Српскиот министер за финансии Синиша Мали рече дека одбранбената индустрија, која вработува 20.000 луѓе во седуммилионската земја, може брзо да се прошири.
„Јас го гледам како деловна организација. Мислам дека сè уште сме далеку под капацитетот на поразвиените земји, но сега е време“, рече тој, пренесува ФТ.
Извор: Н1.рс
Фото: Принтскрин/Инстаграм
