Јадранот е полн со „ничии“ банкомати со брутални провизии за наивните туристи
На најфреквентните локации на хрватското крајбрежје во туристичките центри, има сè поголем број банкомати кои не се во сопственост на познати банки. Провизиите за подигнување пари од овие банкомати се огромни, а цел се наивните туристи.
Во мај, Пол Бредбери, Британец кој живее во Хрватска повеќе од 20 години, напиша за ова прашање на Фејсбук. Бредбери, кој е и основач на порталот „Тотал Кроација њуз“, го тагна министерот за туризам Тончи Главина и напиша дека појавата на овие банкомати е „рак рана“ што ги погодува главните туристички области и кој ќе генерира огромен бран негативен публицитет за Хрватска ако проблемот не се реши.
Откако коментаторите напишаа дека овие банкомати може да се видат во многу европски земји, Бредбери напиша во нов пост дека ова можеби не е исклучиво хрватски проблем, но секако е проблем во Хрватска.
„Гостин кој сака да подигне 200 евра, на крајот плаќа 240“
Тој за Индекс изјави дека неодамна бил на крстарење со 20 Американци и Австралијанци и ја набљудувал Хрватска низ очите на посетители кои ја посетувале земјата за прв пат.
„Многу од нив речиси никогаш не користат готовина дома бидејќи можат да платат за сè со картичка или дигитално, но во Хрватска, каде што голем број бизниси сè уште прифаќаат исклучиво готовина, тие се принудени да користат банкомати.
Неодамна, имаше вистински „бум“ на банкомати кои не се поврзани со банки, а кои често наплаќаат провизија до 20 отсто. Типично сценарио е гостинот да оди на ручек и дури тогаш да открие дека картичките не се прифаќаат. Келнерот потоа љубезно му го покажува најблискиот банкомат, но гостинот кој сака да подигне 200 евра на крајот плаќа 240 евра поради високите такси“, вели тој.
Форбс, исто така, предупреди за проблемот во Сплит
Форбс, исто така, се осврна на оваа тема во контекст на туризмот во Сплит.
„Сплит има стотици банкомати низ целиот град, но користете ги само оние на кои јасно е прикажано името на банката. Не користете црвени, жолти, сини или зелени банкомати. Јас го направив тоа првиот ден и на крајот плативме неверојатна провизија од дваесет проценти“, се наведува во статијата на овој портал.
Дури 35 проценти од банкоматите не се во сопственост на банки
Како што изјави Хрватската народна банка за Индекс, според податоците од март 2025 година, од 4.271 активни банкомати во Република Хрватска, 65% биле во сопственост на банки, а 35% биле во сопственост на други правни лица. Со други зборови, има околу 1.495 небанкарски банкомати. Во Хрватска, најчесто станува збор за банкомати како оние од компании како Euronet и Auro Domus.
Euronet Worldwide е еден од најголемите независни оператори на банкомати со повеќе од 55.000 банкомати и речиси 4 милијарди долари приходи во 2024 година. Работи во повеќе од 60 земји. Нивните банкомати најчесто може да се видат на брегот.
DCC е најголемиот проблем. Што е тоа?
За подигање готовина од банкомати во Хрватска, корисниците на картички издадени надвор од Хрватска обично плаќаат само фиксна провизија по трансакција, која се движи од 4,65 до 5,31 евра, што се однесува до поголемите банки. Слична провизија важи и за небанкарските банкомати.
Ако провизиите на банкарските банкомати (за странски картички) и на небанкарските банкомати се слични, тогаш во што е проблемот?
Банкоматите дополнително нудат опција за динамичка конверзија на валута (DCC), услуга што им овозможува на корисниците на картички издадени во странство можност за „конвертирање“ во нивната домашна валута. Доколку прифатат DCC, корисниците физички ќе добијат евра, но идејата е дека со оваа услуга полесно ќе го разберат трошокот бидејќи ќе им се покаже точниот износ што ќе им биде наплатен во валута блиска до нив.
