НОВ СИСТЕМ ЗА ВЛЕЗ ВО ЕУ ЗА ВРЕМЕ НА ПРАЗНИЦИТЕ: Дали нешто да очекувате и што?
За новогодишните и божиќните празници, доколку така одлучат, српските граѓани ќе можат да влегуваат во земјите членки на Европската унија (ЕУ) како и досега – со валиден пасош.
Имено, годинава нема да се имплементира автоматизираниот ИТ систем (ЕЕС) за регистрација на државјани на земји кои не се членки на ЕУ, кој меѓу другото вклучуваше обезбедување биометриски податоци (отпечатоци од прсти и фотографија на лицето).
Неизвесна е и алтернативата на EES, системот ETIAS, кој е планиран за следната година.
Сè на сè, тоа практично значи дека српските граѓани, доколку одлучат да патуваат во некоја од земјите-членки на ЕУ за претстојните новогодишни и божиќни празници и за време на нашиот зимски распуст (до 20 јануари), ќе можат да влезат во ЕУ. територија како и досега, без дополнителни компликации, документација, визи или плаќања, но како и досега – само со валиден пасош.
Покрај системот EES, ETIAS сега исто така не е целосно сигурен
Имено, Александар Сеничиќ, директор на YUTA, потсетува дека имплементацијата на системот EES, кој требаше да започне на 10 ноември, е одложена до понатамошно известување, но и дека датумите за имплементација на системот ETIAS, првично планирани за Мај следната година не се дефинитивно потврдени, ниту пак Одлуката за ова е донесена во ЕУ.
„Според моите информации од Европската комисија, нема целосен договор за имплементација на овој систем, односно Унгарците во моментов се против, а за одлуката да се воведе потребен е консензус на сите членки на ЕУ. колку што разбрав прават неколку проблеми, немаат ни обезбедено „Нема пари за тоа, затоа што секоја држава си плаќа, па ќе видиме колку ќе чини сето тоа“, објаснува Сеничиќ за „Блиц“.
Тој додава дека што се однесува до влезот на нашите граѓани во ЕУ, „се останува како што беше“, и дека YUTA ги следи сите можни промени и навремено ќе ја информира јавноста за нив.
Системот ETIAS едноставен и евтин
Како што претходно објасни Сеничиќ, системот ЕТИАС ќе претставува дозвола за патување за влез во ЕУ без виза, ќе биде поврзан со патен пасош и ќе чини 7 евра за добивање. Тоа е систем кој е далеку поедноставен од EES.
„Овој систем, во принцип, беше моделиран по системите за регистрирање влез во ЕУ за време на пандемијата на коронавирус. Единствената разлика е во тоа што се плаќа и важи три години, односно до истекот на пасошот. Доколку пасошот е со важност пократко, кога ќе добиеме нова мора повторно да аплицираме.“ „Мораме да аплицираме и да платиме 7 евра, но потоа ја имаме таа дозвола за следните три години“, објасни директорот на YUTA како овој систем, ако ЕУ одлучи да го воведе, ќе функционира.
Тој потсети и дека ЕУ планира да го воведе овој контролен систем бидејќи е утврдено дека некои лица престојуваат на нејзина територија подолго од дозволените 90 дена во период од шест месеци, како и затоа што биле откриени голем број фалсификувани пасоши. .
„Ова е еден начин да се поврземе со сите 50 земји за кои во иднина се применува системот ЕТИАС и на тој начин да се вршат контроли. Во исто време, тоа треба да значи дека сите ќе бидеме побезбедни кога патуваме во ЕУ“, смета Сеничиќ.
ETIAS не е замена за виза.
Тој претходно објасни дека системот ЕТИАС не е дизајниран како замена за визите, туку напротив.
„Оние на кои им е потребна виза за да влезат во ЕУ, сепак ќе мора да добијат печат во пасошите, а ова се однесува исклучиво на земјите на кои не им е потребна виза, како што се САД и Велика Британија. Ова е модел кој штотуку е преземен од САД и Австралија.“ „и кој работи со години, но ни е непознат бидејќи спаѓаме во категоријата земји кои бараат визи за тие две земји, па не бевме во категоријата земји чии граѓани ги пополнуваа тие форми“, објаснува Сеничиќ за „Блиц“.
