Нобелова награда за физика на научниците кои успеаа во незамисливото – да го „фатат“ атомот
Оваа година Нобеловата награда за физика им беше доделена на научници за експерименти со светлина кои ги доловуваат „најкратките моменти“ и отвораат прозорец во светот на електроните.
Американецот Пјер Агостини, Германецот Ференц Краус и Швеѓанката Ен Лиер ќе поделат награда од речиси милион евра за создавање на кратки светлосни зраци, кои ќе можат да се искористат за снимање на брзото движење на електроните.
Кралската шведска академија на науките соопшти дека експериментите на лауреатот создале „кратки светлосни импулси измерени во аттосекунди“.
Атосекунда е пет милионити дел од секундата.
Нивното истражување покажува дека речиси секој замисливо краток пулс може да се користи за снимање на процесите што се случуваат во ситни атоми и молекули.
Овие процеси претходно беше невозможно да се следат.
„Атосекундната физика ни дава можност да ги разбереме механизмите што управуваат со електроните и следниот чекор е да ги примениме“, рече Ева Олсон, претседател на Нобеловиот комитет за физика.
„Да земеме секунда, времето на едно чукање на срцето. Ако го поделиме на илјада делови, потоа на уште илјада делови, потоа повторно на илјада делови, и уште еднаш и потоа уште еднаш – го внесуваме времето потребно за еден атом да се движи.
„Ако го поделиме на уште илјада делови, влегуваме во светот на електроните. А тоа е аттосекунда физика“, рече таа.
Пјер Агостини е професор на Американскиот државен универзитет во Охајо.
