КАКО ЕУ ЌЕ СПРЕЧИ ЛАЖНО ВРАБОТУВАЊЕ? Нова директива за поголема заштита на работниците на дигиталните платформи
Министрите за труд на ЕУ во понеделникот (12-ти јуни) го поддржаа општиот пристап кон Директивата за работниците кои работат преку дигитални платформи, означувајќи го крајот на интензивните преговори кои траат година и половина и ја отворија вратата за меѓуинституционални преговори со Европската комисија и Европскиот парламент.
Законодавниот предлог има за цел да ги разјасни условите за работа на работниците кои се достапни онлајн преку платформи за извршување на различни платени услуги, главно со флексибилно работно време. Некои од тие платформи се Deliveroo и Uber.
Во суштината на контроверзноста што опфати три последователни претседателства на Советот на ЕУ – предводени од Франција, Чешка и Шведска – беше новосоздадената правна претпоставка за вработување која треба да ги класифицира „лажните“ самовработени, под одредени услови.
Вкупно 22 земји-членки го одобрија текстот на општиот пристап на Советот за вработување и социјални работи (ЕПСКО) во Луксембург. Само пет земји – Естонија, Германија, Грција, Латвија и Шпанија – беа воздржани. Немаше гласови против.
Во заедничката изјава, земјите кои сакаа посилна заштита за работниците, вклучително и Белгија, Луксембург, Малта, Холандија, Португалија, Романија, Словенија и Шпанија, одлучија да не застанат на патот на текстот, „за да може законодавниот процес да биде спроведен“ и договорен излезе со конечниот текст за цела ЕУ пред изборите во 2024 година.
Долг пат до таму
Одобрувањето на министрите, сепак, не се случи само така. Со низа компромисни текстови, кои Швеѓаните ги дистрибуираа во периодот од јануари до мај, не успеаја да постигнат никаков договор. Се формираа различни табори: некои земји-членки, како што се Шпанија, Белгија и Холандија, повикаа на поамбициозен текст со силна основна правна претпоставка, бидејќи беа загрижени дека шведскиот текст не е подеднакво амбициозен.
Од друга страна, Франција, клучен играч за обезбедување квалификувано мнозинство, со оглед на воздржаните на Шпанија и Германија, сакаше да види појасни отстапувања од претпоставката додадена во оперативниот дел на текстот.
Швеѓаните мораа да „газат тенка линија“, вклучително и гаранции од таборот предводен од Франција дека ќе се применува отстапување, а истовремено ќе им дадат на поамбициозните земји нешто за размислување. Како резултат на тоа, конечниот текст појаснува дека земјите со поповолни правни механизми од оние предвидени во Директивата би можеле да продолжат да се потпираат на такви механизми.
Францускиот министер за труд Оливие Дисоп, кој го одобри текстот, јасно стави до знаење дека е потребна повеќе работа за да се „гарантира“ дека претпоставката нема да важи за „вистински“ самовработените и обезбеди пристојна формулација на отстапувањето за платформите што следат национални правила.
Конечно, одобрението на министрите генерално говори за подготвеноста на земјите-членки да продолжат со преговорите и да започнат сосема нови дискусии со Европскиот парламент и Комисијата во рамките на меѓуинституционалните „трилози“, како што ги нарекува ЕУ.
